De Amerikaanse veteraan Chet Kochan bezocht tijdens de herdenkingen van D-Day plaatsen waar hij vijfenzeventig jaar geleden als jonge soldaat ook was. Foto: Marco Eradus.
De Amerikaanse veteraan Chet Kochan bezocht tijdens de herdenkingen van D-Day plaatsen waar hij vijfenzeventig jaar geleden als jonge soldaat ook was. Foto: Marco Eradus.

Veteraan keert terug naar D-Day

ROSMALEN - Rosmalenaar Marco Eradus heeft de vijfenzeventigjarige herdenking van D-Day op een bijzondere manier meegemaakt. Hij reisde rond in Normandië met de Amerikaanse veteraan Chet Kochan en zijn zoon Mike. Kochan was achttien jaar toen hij op Omaha Beach landde met de 83e infanterie divisie en optrok richting St. Malo. In een dorpje in de buurt werd hij in zijn nek geschoten en krijgsgevangen genomen, samen met zijn kapitein. In plaats van geëxecuteerd te worden, werden de twee mannen geruild voor Duitse gevangenen en werd Kochan naar Engeland gebracht om te herstellen. Vijfenzeventig jaar later kwam hij voor het eerst terug op de plek waar het noodlot toesloeg.

Door Lisette Broess-Croonen

Eradus vertelt hoe deze bijzondere reis tot stand kwam. "Een jaar geleden werkte ik mee aan een documentaire waarin een neergestort vliegtuig uit de Tweede Wereldoorlog werd opgegraven. Daar leerde ik een aantal Amerikanen kennen die mijn vriend Bob en mij vroegen om tijdens deze vijfenzeventigjarige herdenkingen de veteraan Chet (93) en zijn zoon te begeleiden."

Als koningen behandeld
Bijzonder was het moment dat we met hem naar de bunker gingen waar hij gewond raakte. "Je zag wel emoties, maar hij hield zich goed. Totdat hij in de auto zat en brak. Hij moest enorm huilen. Dat was echt het meest indrukwekkende moment van de week. Er kwamen ook heel veel Fransen op af die hem cadeaus wilden geven en de hand schudden. Als ze weten dat iemand een veteraan is, zijn de Fransen echt enorm gastvrij. We zijn naar enkele ceremonies geweest en daar werden Chet en de andere veteraan André echt als koningen behandeld."

Nieuwe vrienden
"Op de laatste avond van onze reis hield Chet een toespraak. Met tranen in zijn ogen vertelde hij hoe dankbaar hij was en dat hoeveel deze reis voor hem betekende. Het moeilijkste vond hij nog de plekken waar burgerslachtoffers waren gevallen. Dat vond hij erger dan zijn eigen verhaal. Het was een bijzondere week waarin ik nieuwe vrienden heb gemaakt. Overdag zie je de veteraan Chet, maar 's avonds leer je ook de persoon Chet kennen. Dat vergeet je weleens, dat er achter de veteraan een mens zit."

Documentaire
De reis van de veteranen werd ook gefilmd voor de Amerikaanse documentaire 'Normandy Revisited'. "In de avonduren ging ik af en toe met de documentairemakers op pad. Op een gegeven moment werd er op Omaha Beach een Amerikaanse vlag ontvouwd van ruim twintig meter. Een Amerikaanse organisatie die is ontstaan na 9-11 ontvouwt die vlag op historische plaatsen. Mensen die daar aanwezig waren vroegen we om mee te helpen en toevallig waren daar ook Amerikaanse soldaten bij en kwamen er net militaire wagens langs. Ook dat was een bijzonder moment."

'Machtig interessant'
De Rosmalenaar is al sinds jonge leeftijd gefascineerd door de Tweede Wereldoorlog. "Mijn opa was te werk gesteld in Duitsland en vluchtte naar Rusland. Zijn verhalen vond ik altijd machtig interessant. Zelf doe ik nu graag research naar de onbekendere verhalen. Die gebeurtenissen probeer ik helemaal uit te pluizen, onder andere met veldonderzoek en dronebeelden. Ondertussen heb ik een behoorlijk groot netwerk opgebouwd en daar zijn nu weer nieuwe vrienden bijgekomen."

Ook in Brabant wordt dit jaar in oktober herdacht dat 75 jaar geleden onder andere Vught en Den Bosch van de Duitse bezetting werden bevrijd. Dat wordt op verschillende manieren gevierd waar ook nog enkele bevrijders bij aanwezig zullen zijn.

Meer berichten