Deze panden aan de Oranje Nassaulaan met de nummers 11 t/m 21 zijn een vroeg voorbeeld van kalkzandsteenbouw.  Foto: Ed Hupkens.
Deze panden aan de Oranje Nassaulaan met de nummers 11 t/m 21 zijn een vroeg voorbeeld van kalkzandsteenbouw. Foto: Ed Hupkens. (Foto: Ed Hupkens.)
Monument

Vroeg voorbeeld kalkzandsteenbouw

DEN BOSCH - Aan de Oranje Nassaulaan vindt men een blok voormalige herenhuizen met achtererf. Het gaat hier om zes tussenwoningen op drie percelen (nummers 11-13, 15-17 en 19-21). Deze panden zijn perceelsgewijs opgedeeld in een boven- en benedenwoning.

Door Ed Hupkens, Kring Vrienden van 's-Hertogenbosch

De herenhuizen zijn in 1903 gebouwd door de architect M. Heestermans. De bouwstijl vertoont invloeden van de art nouveau. Het complex is een vroeg voorbeeld van kalkzandsteenbouw, een kunststeen die voornamelijk in de begintijd ervan (vanaf 1898) veel in buitengevels is toegepast. Vanaf mei 2001 staat het complex geregistreerd als rijksmonument.

Het blok met achtererven wordt begrensd door de Oranje Nassaulaan en de Mayweg. De bakstenen panden zijn gedeeltelijk onderkelderd en beslaan elk een L-vormige plattegrond. Aan de Oranje Nassaulaan hebben ze twee bouwlagen en een kapverdieping, onder een voordakschild gedekt met leien. Aan de Mayweg tellen ze drie bouwlagen onder een plat dak. Aan de gevel aan de Mayweg zijn diverse tweelaagse uit- en aanbouwen onder plat met verschillende hoogten. Aan de Oranje Nassaulaan bevinden zich dakschilden die afgezet zijn met noklijsten en voorzien van dakkapellen met stolpvensters onder lessenaardak. In het plat zijn enkele daklichten aangebracht. De in kruisverband gemetselde woningen zijn voornamelijk opgetrokken in grijze kalkzandsteen voor de voorgevels en baksteen voor de achtergevels.

De asymmetrische voorgevels aan de Oranje Nassaulaan beslaan per tussenwoning twee traveeën. De linkertraveeën van de nummers 11-13 en 15-17 komen architectonisch overeen: een driezijdig gesloten erker over twee verdiepingen, waarop een balkon met smeedijzeren hekwerk. De erker wordt bekroond met een dakopbouw met hoektorentjes en borstwering, waarin zich de in een hoefijzerboog ingebedde balkondeuren bevinden. De linkertravee van de nummers 19-21 risaleert en bevat op de verdieping een uitgebouwde, houten, rechthoekige erker op consoles. Eveneens bekroond met een dakopbouw met torentjes, borstwering en toppilaster, boven een in een hoefijzerboog ingebed venster. In de rechtertravee op de begane grond zijn twee beglaasde en betraliede entreedeuren met panelen. Met daarboven een balkon voorzien van een smeedijzeren balustrade.

De gevels worden verder geleed en verlevendigd door het gebruik van rode verblendsteen voor versieringen als speklagen, ontlastingsbogen, hardsteen voor de vensterdorpels, entreetrappen, brievenbussen, consoles, cordonlijst, plint, aanzetstenen en gevelornamenten.

Meer berichten




Shopbox